Zdun – historia i współczesność

Zdun jest rzemieślnikiem, który zajmuje się budową i naprawą pieców kaflowych – pokojowych, kuchennych, chlebowych, a w ostatnich latach również kominków. Na przestrzeni lat rola zdunów nieco ewoluowała. Obecnie nie jest to tak popularne rzemiosło jak jeszcze kilkadziesiąt lat temu, ale posiada swą ugruntowaną pozycję na rynku. Co ciekawe, początkowo nie był to odrębny dział rzemiosła.

Zduństwo i jego rola obecnie

usługi zduńskieNiegdyś stawianie pieców było obowiązkiem budowniczych domów. Nie robił tego osobny rzemieślnik. Kafle na piece wyrabiał natomiast garncarz. W XVIII wieku zatarły się te podziały. Wyrobem kafli zaczęły zajmować się manufaktury, które robiły to sprawniej niż rzemieślnik. W tej sytuacji zdunowie zajęli się już tylko budową pieców, wykorzystując do tego gotowe kafle. Kaflowe piece były bardzo popularne. W XIX w. nastąpił ostateczny podział zawodu garncarza i zduna. Dzięki wzrostowi zainteresowania kominkami, zawód utrzymuje się na rynku. Obecnie nawet odnotowuje się również wzrost chęci posiadania kaflowych pieców. Usługi zduńskie są więc cały czas w cenie, choć na rynku pozostało niewielu rzemieślników. Poszerzają oni cały czas swoje kwalifikacje, aby ich oferta była stale atrakcyjna. Oprócz wspomnianych już kominków (ostatnio coraz częściej powstających ze starych kafli) i pieców kaflowych, zajmują się również tworzeniem pieców chlebowych.

Te ostatnie powstają głównie na użytek lokali gastronomicznych, bowiem mało kto może pozwolić sobie na taki luksus. Zdun staje się zawodem elitarnym, a świadczone przez niego usługi zaliczane są do grona prestiżowych. Cechy rzemieślnicze coraz częściej organizują egzaminy czeladnikowskie i mistrzowskie, które są coraz popularniejsze wśród młodych pragnących zdobyć uprawnienia w tym zawodzie.